Boom handlu elektronicznego w Macedonii Północnej: 32% wzrost zakupów transgranicznych

Z drugiej strony, Macedończycy za granicą dokonali transakcji online na kwotę 4 926,6 mln denarów lub 80,1 mln euro, co stanowi 32% wzrost w porównaniu do ubiegłego roku.

Liczba zrealizowanych transakcji online

Całkowita wartość została osiągnięta przy 6,1 mln dokonanych transakcji online, czyli o 18,3% więcej w porównaniu z rokiem ubiegłym. Liczba e-transakcji dokonanych na rzecz macedońskich e-sprzedawców wynosi 3 652,3 tys. i jest o 8,3% wyższa w porównaniu z tym samym okresem ubiegłego roku. Największy wzrost liczby dokonanych e-transakcji, wynoszący 37%, odnotowano od krajowych posiadaczy kart płatniczych do zagranicznych e-sprzedawców.„Wartość wszystkich zrealizowanych transakcji online w pierwszym kwartale wykazuje wzrost o 25,4%, podczas gdy wzrost do krajowych e-sprzedawców wynosi 21,7%, a wzrost z kartami krajowymi do zagranicznych e-sprzedawców wynosi 32%. Jeśli weźmiemy pod uwagę, że są to pierwsze dane, które obejmują również transakcje dla Temu, możemy stwierdzić, że wzrost dla krajowych e-sprzedawców, zarówno z kartami krajowymi, jak i zagranicznymi, jest na solidnym poziomie. Jeśli chodzi o liczbę transakcji, zgodnie z oczekiwaniami, wzrost dla krajowych e-sprzedawców jest znacznie mniejszy niż dla zagranicznych, wynosząc 7% (w kraju) w porównaniu do 37% (za granicą). Biorąc pod uwagę, że odzwierciedla to rolę Temu, gdzie dokonuje się więcej, ale mniejszych transakcji, średnia wartość transakcji z zagranicznymi sprzedawcami spadła z 34 do 33 euro. Temu, które obecnie oferuje wyłącznie płatności kartą, wpływa na edukację konsumentów w zakresie płacenia kartami, co jest ważne dla zwiększenia umiejętności cyfrowych i umiejętności w zakresie płatności cyfrowych. Preferencja dla płatności gotówkowych nadal dominuje na macedońskim rynku i istnieje potrzeba przyspieszenia przejścia na płatności bezgotówkowe, co może również wpłynąć na zmniejszenie szarej strefy, która jest istotnym wyzwaniem dla e-commerce i całej gospodarki. W międzyczasie Komisja Europejska prowadzi liczne dyskusje na temat wpływu Temu, milionów małych paczek i ich wpływu na środowisko, zrównoważony rozwój i całą gospodarkę” – mówi dr Nina Angelovska.

Source: Image credit to Nina Angelovska (therecursive.com)

Średnia wartość transakcji

Analiza średniej wartości transakcji online w pierwszym kwartale 2025 r. pokazuje różne ruchy w poszczególnych kategoriach, które można zrozumieć w kontekście odnotowanego już wzrostu całkowitej wartości i liczby transakcji. W przypadku transakcji z kart krajowych do krajowych e-sprzedawców średnia wartość wzrosła z 32 do 36 euro, czyli o 12,4%. Tendencja ta jest zgodna ze wzrostem wartości transakcji (+20,2%) i stosunkowo niewielkim wzrostem liczby transakcji (+7%), co wskazuje, że macedońscy konsumenci wydają więcej na transakcję w sklepach krajowych, prawdopodobnie ze względu na zwiększoną ofertę, zaufanie i nawyki. W przypadku kart zagranicznych do krajowych e-sprzedawców średnia wartość wzrosła z 37 do 41 euro (+10,3%), co ponownie jest zgodne ze wzrostem zarówno wartości transakcji, jak i liczby transakcji. W przeciwieństwie do tego, w przypadku transakcji z kart krajowych do zagranicznych e-sprzedawców, średnia wartość spadła z 34 do 33 euro (-3,7%), chociaż całkowita wartość wzrosła o 32%, a liczba transakcji aż o 37%. Ten spadek średniej wartości na transakcję można wytłumaczyć ogromnym wzrostem zakupów o niższej wartości, napędzanym głównie przez Temu, które oferuje niskie ceny i bezpłatną dostawę. Prowadzi to do zwiększonej liczby mniejszych transakcji, zmniejszając średnią wartość, chociaż ogólna aktywność drastycznie wzrosła. Ogólnie rzecz biorąc, średnia wartość transakcji online wzrosła z 33 do 35 euro (+6,1%).

Powtarzające się transakcje online

Zgodnie z harmonizacją raportów w danych statystycznych dotyczących płatności z ustawą o usługach płatniczych i systemach płatności, zgłaszane są również powtarzające się transakcje online, które mogą odnosić się do płatności rachunków lub subskrypcji różnych usług. Najczęściej dotyczą one subskrypcji (na przykład Netflix, Spotify, Microsoft, Apple, ChatGPT itp.), usług użyteczności publicznej (energia elektryczna, internet, telefon), członkostwa (fitness, stowarzyszenia zawodowe) oraz automatycznego odnawiania usług i licencji.

W pierwszym kwartale 2025 r. zaobserwowano wzrost transakcji cyklicznych, przy czym transakcje z kart krajowych do krajowych e-sprzedawców wykazały 29% wzrost wartości i 18% wzrost liczby transakcji online, podczas gdy z drugiej strony transakcje z kart krajowych do zagranicznych e-sprzedawców wykazały 29% wzrost wartości, ale także znaczny skok o 43% pod względem liczby transakcji.

Coraz więcej Macedończyków korzysta z usług subskrypcyjnych, takich jak treści cyfrowe (platformy streamingowe, oprogramowanie), a także subskrypcje mediów i wybiera automatyczne płatności kartami płatniczymi zamiast tradycyjnych płatności.

Nowo otwarte sklepy internetowe

W pierwszym kwartale 2025 r. zarejestrowano 65 nowo otwartych punktów sprzedaży online, co stanowi znaczący wskaźnik zwiększonej podaży i zainteresowania firm wejściem w e-przestrzeń. Tendencja ta wskazuje na rosnącą świadomość wśród handlowców na temat potrzeby obecności na rynku internetowym, a także na korzystne warunki dla rozwoju sprzedaży online.Handel elektroniczny w Macedonii Północnej osiągnął 213 milionów euro w pierwszym kwartale 2025 roku, przy czym zakupy transgraniczne wzrosły o 32%. Platformy takie jak Temu zmieniają sposób, w jaki ludzie robią zakupy – więcej transakcji, ale mniejsze kwoty na zakup. Lokalne sklepy nadal dominują z kwotą 133 mln euro, ale zainteresowanie z zagranicy rośnie szybciej o 40% rocznie. Prawdziwa zmiana zachodzi w płatnościach: coraz więcej osób korzysta z kart zamiast gotówki, a w ciągu zaledwie trzech miesięcy otwarto 65 nowych sklepów internetowych.